இந்தியா-மெளரியருக்குப் பின்னர்

சுங்க வம்சம் (கி.மு. 185 – 73)

மௌரிய வம்சத்தின் கடைசி அரசன் பிருகத்ரதனை கொன்று புஷ்யமித்ர சுங்கர் சுங்க வம்சத்தை நிறுவினார். இவர் புத்த மத எதிர்ப்பாளராக இருந்தார். சாஞ்சி ஸ்தூபி இவர் காலத்தில் கட்டப்பட்டது.

கண்வ வம்சம் (கி.மு. 73 – 28)

வசுதேவர் சுங்க வம்சத்தை வீழ்த்தி கண்வ வம்சத்தை நிறுவினார். இது மிக குறுகிய காலமே நீடித்தது.

சாதவாகனர்கள் (கி.மு. 230 – கி.பி. 220)

சாதவாகனர்கள் தக்காண பீடபூமியில் ஆட்சி செய்தனர். இவர்கள் தென்னிந்தியாவிலும் தாக்கம் செலுத்தினர். கௌதமிபுத்ர சாதகர்ணி புகழ்பெற்ற சாதவாகன அரசர். இவர் யவனர்கள், சகர்கள், பஹ்லவர்கள் ஆகியோரை வென்றார்.

யவனர்கள் (இந்தோ-கிரேக்கர்கள்)

அலெக்சாண்டரின் படையெடுப்பிற்கு பிறகு கிரேக்கர்கள் (யவனர்கள்) வடமேற்கு இந்தியாவில் ஆட்சி செய்தனர். மெனாண்டர் (மிலிந்தன்) புகழ்பெற்ற யவன அரசர். இவர் புத்த மதத்தை ஏற்றுக்கொண்டார் என்று மிலிந்தபஞ்ச நூல் கூறுகிறது.

சக சத்ரபர்கள்

சகர்கள் மத்திய ஆசியாவிலிருந்து வந்து வடமேற்கு இந்தியாவில் குடியேறினர். இவர்கள் சக சகாப்தம் என்னும் காலக்கணக்கை அறிமுகப்படுத்தினார்கள் (கி.பி. 78 முதல்). இன்றும் இந்திய அரசாங்கம் சக சகாப்தத்தையே தேசிய காலக்கணக்காகப் பயன்படுத்துகிறது.

குஷாண வம்சம் (கி.பி. 30 – 375)

குஷாணர்கள் மத்திய ஆசியாவிலிருந்து வந்த இனத்தினர். கனிஷ்கர் (கி.பி. 78 – 144) குஷாண வம்சத்தின் மிக புகழ்பெற்ற அரசர்.

கனிஷ்கரின் சிறப்புகள்

• புத்த மதத்தை ஆதரித்தார்; நான்காவது புத்த மண்டலம் கூட்டினார்
• பட்டு வழி (சில்க் ரோட்) வர்த்தகத்தை ஊக்குவித்தார்
• கந்தகார் கலை (கிரேக்க-புத்த கலை) வளர்ச்சி இவர் காலத்தில் ஏற்பட்டது
• மத சகிப்புத்தன்மை கொண்டவர்

கந்தகார் கலை

கந்தகார் கலை என்பது கிரேக்க மற்றும் புத்த கலைகளின் கலப்பால் உருவான கலை வடிவம் ஆகும். இதில் புத்தர் சிலைகள் கிரேக்க மனித வடிவத்தில் செய்யப்பட்டன. இது மத்திய ஆசியாவின் கலாச்சார தாக்கத்தை காட்டுகிறது.

பட்டு வழி (சில்க் ரோட்)

பட்டு வழி என்பது இந்தியாவிலிருந்து சீனா வரை செல்லும் வர்த்தக வழி ஆகும். இதன் மூலம் பட்டு, மசாலா, தங்கம் போன்றவை வர்த்தகம் செய்யப்பட்டன. குஷாண வம்சம் இந்த வழியை பாதுகாத்து வர்த்தகத்தை ஊக்குவித்தது.